|
 İşte tüm detaylarıyla Gül'ün onayladığı yeni Sosyal Güvenlik Yasası..
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül tarafından onaylanan 5754
sayılı ''Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Bazı
Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair
Kanun''la emeklilikte SSK kapsamında çalışanlarda aranan prim ödeme gün
sayısı 7200'e çıkacak, 2048 yılında kadın ve erkeklerde emeklilik yaşı
65'e yükseltilecek.
Kanuna göre, emekli aylıklarının hesaplanmasında
kullanılan güncelleme katsayısı, her yılın aralık ayında açıklanan TÜFE
ile o yılın GSYİH gelişme hızının yüzde 30'unun toplamına bir tam
sayının ilave edilmesiyle bulunacak.
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk defa
devlet memuru olanlar, genel sağlık sigortası kapsamına alınacak. Köy
muhtarları, uzun vadeli sigorta kapsamından çıkartılarak, tarım
sigortalısı sayılacak, tarımsal faaliyette bulunanlar gibi sigorta
primi ödeyecek.
Ücretle ve sürekli olarak çalışanlar hariç ev hizmetlerinde çalışanlar, sigorta kapsamı dışında tutulacak.
Türkiye ile sosyal güvenlik sözleşmesi olmayan
ülkelere çalıştırılmak üzere götürülen Türk işçileri, kısa vadeli
sigorta kolları ile genel sağlık sigortası hükümlerine tabi olacak. Bu
kişiler, uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmak istemeleri halinde,
haklarında isteğe bağlı sigorta hükümleri uygulanabilecek. İsteğe bağlı
sigorta hükümlerinden yararlananlardan ayrıca genel sağlık sigortalı
primi alınmayacak.
EMZİRME ÖDENEĞİ
Sigortalıya, hastalık ve analıktan dolayı ortaya
çıkan iş görememezlik süresince, günlük iş görememezlik ödeneği
verilecek. İş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve sigortalı kadının
analığı halinde verilecek iş göremezlik ödeneği; yataklı tedavilerde
günlük kazancının yarısı, ayakta tedavilerde ise üçte ikisi tutarında
olacak.
Emzirme ödeneğinden sigortalı kadın, sigortalı
erkeğin çalışmayan eşi ile BAĞ-KUR'lular da yararlanacak. Emzirme
ödeneğinden yararlanmak için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120
gün kısa vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş olma şartı aranacak.
Genel sağlık sigortası primi dahil, prim ve prime
ilişkin her türlü borcunu ödemeyen BAĞ-KUR'lu, emzirme ödeneğinden
yararlanamayacak.
İş göremezliğine neden olan rahatsızlık ve
hastalık nedeniyle sigortalılığı sona erenler de işten ayrıldığı
tarihten itibaren 300 gün içinde çocukları doğarsa, analık sigortası
haklarından yararlanacak.
Doğum tarihinden önceki 15 ay içinde en az 120 gün prim ödeyen bu kişilere, emzirme ödeneği verilecek.
SSK'lı ve BAĞ-KUR ve kanunun yürürlüğe girdiği
tarihten itibaren devlet memuru olanlar, meslekte kazanma gücünün en az
yüzde 60'ını kaybetmeleri durumunda malul sayılacak. Ancak, çalışma
gücünü işe girmeden önce kaybettiği belirlenenler malullük aylığı
alamayacak, yedek subay ve er olarak silah altındayken malul olanlara
bu hüküm uygulanmayacak.
Malullük aylığı bağlanabilmesi için en az 10 yıl
sigortalı olma ve toplam bin 800 gün prim ödeme şartı aranacak. Ancak,
başka birinin bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar bu hüküm
dışında tutulacak.
EMEKLİLİK YAŞI
İlk defa kanun kapsamında sigortalı olan devlet
memuru ve BAĞ-KUR'lulara, kadın 58, erkek 60 yaşını doldurma ve en az
9000 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olma
şartıyla emeklilik aylığı bağlanacak.
Emeklilikte aranan 58-60 yaşına kademe
getirilecek. Buna göre emeklilikte; 1 Ocak 2036 ile 31 Aralık 2037
tarihleri arasında kadınlarda 59, erkeklerde 61; 1 Ocak 2038 ile 31
Aralık 2039 tarihleri arasında kadın için 60, erkek için 62, 1 Ocak
2040 ile 31 Aralık 2041 tarihleri arasında kadınlarda 61, erkeklerde
63; 1 Ocak 2042 ile 31 Aralık 2043 tarihleri arasında kadınlarda 62,
erkeklerde 64; 1 Ocak 2044 ile 31 Aralık 2045 tarihleri arasında
kadınlarda 63, erkeklerde 65; 1 Ocak 2046 ile 31 Aralık 2047 tarihleri
arasında kadınlarda 64, erkeklerde 65 yaş şartı uygulanacak. Kadın ve
erkeklerde 2048 yılından sonra emeklilik yaşı 65'de eşitlenecek.
PRİM ÖDEME GÜN SAYISI
SSK kapsamında çalışanlarda aranan prim ödeme gün
sayısı, 7000'den 7200'e çıkacak. Yaş hadlerinin uygulanmasında da prim
gün sayısı şartının doldurulduğu tarihte geçerli olan yaş hadleri, esas
alınacak.
Sigortalılar, en az 5400 gün malullük, yaşlılık
ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olmak koşuluyla yaşlılık aylığı
alabilecek. Ancak prim ödeme gün sayısına kademe getirilecek.
Çalışma gücündeki kayıp oranı, yüzde 50 ile yüzde
59'u arasında olduğu anlaşılan sigortalılarda en az 5760, yüzde 40 ile
yüzde 49 arasında olduğu anlaşılan sigortalılarda ise en az 6480 gün
uzun vadeli sigorta kolları primi ödeme şartı aranacak.
Doğuştan özürlü olan devlet memurları, 15 yıllık hizmetlerinin ardından istemeleri halinde emekli olabilecek.
Erken yaşlandığı tespit edilmiş sigortalıların
diğer koşulları sağlamaları halinde yaşlılık aylığından
yararlanabilmelerini olanak sağlayan yaş sınırı, 50'den 55'e
çıkartılacak.
Aylık bağlama oranı, sigortalının malullük,
yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi geçen toplam prim ödeme gün
sayısının, her 360 günü için yüzde 2 olarak uygulanacak. Bu hesaplamada
360 günden eksik süreler orantılı olarak dikkate alınacak, ancak aylık
bağlama oranı, yüzde 90'ı geçemeyecek.
Mevcut sigortalıların hak kaybını önlemek için
yüzde 2 olan aylık bağlama oranı, 10 yıl tamamlanıncaya kadar yüzde 3
olarak uygulanacak.
30 Nisan 2008'den itibaren sisteme giren sigortalılarda uygulanacak olan aylık bağlama oranı ise yüzde 2 olacak.
KISMİ YAŞLILIK AYLIĞI
BAĞ-KUR'lular, 8 Eylül 1999 tarihinden 30 Nisan
2008 tarihine kadar ilk defa sigortalı sayılan kadınlar 58, erkekler
ise 60 yaşını doldurmuş ve 25 yıl sigorta primi ödemiş olması veya
kadınlarda 60, erkeklerde ise 62 yaşını doldurmuş olup, en az 15 yıl
malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta primi ödenmesi şartıyla kısmi
yaşlılık aylığından yararlanacaklar.
Söz konusu süre içinde ilk defa sigortalı olan
devlet memurlarında ise kısmi yaşlılık aylığından yararlanmada,
kadınlar 58, erkekler 60 yaşını doldurmuş ve 25 tam yıl sigorta primi
ödemiş olması veya 61 yaşını doldurması ve en az 15 yıl prim ödemesi
şartı aranacak.
ÖLÜM AYLIĞI KOŞULLARI
Ölüm aylığından yararlanabilmek için devlet
memurları ve BAĞ-KUR'lularda, en az bin 800 gün malullük, yaşlılık ve
ölüm sigortaları primi ödeme şartı aranacak. Ancak, SSK'lılarda bu
şart, borçlanma hariç, 5 yılda 900 prim gün olacak. Genel sağlık
sigortası primi dahil prim ve prime ilişkin borcu bulunan BAĞ-KUR'lu
hak sahibine ölüm aylığı bağlanmayacak.
Ölen sigortalının dul eşine hesaplanan aylığının yüzde 50'si bağlanacak.
Dul eşin aylık bağlanmış çocuğu yoksa, sigortalı
olarak çalışmıyor veya kendi çalışmaları nedeniyle gelir veya aylık da
almıyorsa, aylık bağlama oranı yüzde 75 olacak.
Kanun kapsamında çalışmayan veya kendi
çalışmaları nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış çocuklardan; 18
yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim
yapması halinde 25 yaşını doldurmayanlar; Kurum Sağlık Kurulu kararı
ile çalışma gücünü en az yüzde 60 oranında yitirip malul olduğu
anlaşılanlar; yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla
beraber sonradan boşanan veya dul kalan kızlara ise ölen sigortalının
hesaplanan aylığının yüzde 25'i bağlanacak.
Kız çocukları, aylık veya gelirinin 2 yıllık tutarı kadar evlenme yardımı alacak.
Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası
Kanunu ile sigortalılara bağlanacak alt sınır aylığı, ortalama aylık
kazancının yüzde 35'inden az olmayacak. Ancak eşi ve çocuğu bulunan
sigortalılarda bu oran yüzde 40 olarak uygulanacak.
Kanuna göre, gazeteci ve infaz koruma
memurlarının da aralarında bulunduğu bazı iş kollarında, kamuoyunda
''yıpranma payı'' olarak bilinen fiili hizmet zammı kaldırılacak.
Gazeteciler, milletvekilleri, PTT dağıtıcıları,
infaz koruma memurları, Tarım Bakanlığı Zirai Mücadele ve Karantina
Teşkilatı ile Veteriner Teşkilatında görev yapanlar, Devlet Tiyatrosu
sanatçıları, hava yollarındaki uçucu personel, lokomotif makinistleri,
gemi adamları, Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası üyeleri de fiili
hizmet zammından yararlanamayacak.
TSK, emniyet ve MİT mensupları ile dalgıçlar,
radyoaktif maddelerle yapılan işlerde çalışanlar, asit üretimi yapılan
yerlerde, demir ve çelik fabrikalarında ve kurşun izabe fırınlarında
çalışanlara bir yılda 90 gün fiili hizmet zammı verilecek. Kurşun ve
arsenik işleri, cam fabrikaları, çimento fabrikaları, kok fabrikaları
ve termik santralleri, alüminyum fabrikaları, döküm fabrikaları ile
itfaiye ve yangın söndürme işlerinde çalışanlar ise 60 günlük fiili
hizmet zammından yararlanacak.
Fiili hizmet zammından yararlanmak için
belirtilen iş kollarında en az 10 yıl (3 bin 600 gün) çalışma koşulu
aranacak. Yer altında çalışanlarda ise bu süre, 5 yıl (bin 800 gün)
olacak.
Yer altında çalışanlar hariç, fiili hizmet zammı
almaya hak kazanılan süre, 5 yıldan 3 yıla indirilecek ve bu süre
emeklilik yaş haddinden indirilecek.
Fiili hizmet süresi kaldırılan meslek gruplarının
şu ana kadar kazandıkları süreler, 3 bin 600 gün koşuluna bakılmaksızın
yaşlarından düşürülecek.
Keyif verici içki ve her çeşit madde kullanımı ya
da intihara teşebbüs sonucu sakat kalanlar, vazife malullüğü
hükümlerinden yararlanamayacak.
Subay, astsubay, uzman jandarma ve uzman
erbaşlara, seferberlik ve savaş hallerinde her 1 yıla 1 yıl itibari
hizmet süresi zammı verilecek.
Birleşmiş Milletler Barış Gücünde görev alan polisler de bu haktan yararlanacak.
İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK
İsteğe bağlı sigortalı olma hakkından, Türkiye'de
ikamet edenler ile sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmamış ülkelerdeki
Türk vatandaşları yararlanabilecek.
İsteğe bağlı sigortalı olabilmek için; bu kanuna
tabi zorunlu sigortalı olmayı gerektirecek şekilde çalışmama veya
sigortalı olarak çalışmakla birlikte ay içerisinde 30 günden az çalışma
ya da tam gün çalışmama, kendi sigortalılığı nedeniyle aylık
bağlanmamış olma, 18 yaşını doldurmuş bulunma şartları aranacak.
İsteğe bağlı sigortalılar, bakmakla yükümlü
olunan kişi olsa dahi, genel sağlık sigortalısı sayılacak ve genel
sağlık sigortası primi ödeyecek.
Hem eşinden hem de ana veya babasından ölüm
aylığına hak kazananlar, eşinden ya da anne ve babasından bağlanacak
aylığın birini tercih edebilecek. Bu kural, evliliğin ölüm nedeniyle
sora ermesi durumunda, sonraki eşinden gelire hak kazananlara da
uygulanacak.
İş kazası sonucu başkasının sürekli bakımına
muhtaç durumda olan sigortalıya bağlanacak olan sürekli iş görememezlik
gelirinin alt sınırı, yüzde 70'den yüzde 85'e yükseltilecek.
Ölen sigortalıların hak sahiplerinden,
kendisinden aylık bağlanacak sigortalıyı veya gelir ya da aylık
bağlanmış olan sigortalıyı kasten öldürdüğü veya iş göremez ve malul
hale getirdiği mahkeme kararıyla belgelenen kişiye, gelir ve aylık
bağlanmayacak. Daha önce ödenen gelir ve aylıklar da geri alınacak.
EMEKLİLERİN YENİDEN ÇALIŞMASI
Tarımsal faaliyette bulunanlar hariç, yeniden
çalışmaya başlayan kişilerin yaşlılık aylıkları kesilecek. Bu
kişilerden prime esas kazançları üzerinden kısa ve uzun vadeli sigorta
kolu primi ile genel sağlık sigortası primi alınacak. İşten ayrılan
veya iş yerini kapatarak, yaşlılık aylığı talep eden kişilere, yaşlılık
aylığı yeniden hesaplanarak ödenecek.
SSK emeklileri, yüzde 31 ile yüzde 36.5 oranında
sosyal güvenlik destek primi ödemeleri durumunda ise maaşları
kesilmeden çalışabilecek. Bu oranın dörtte biri çalışan, dörtte üçü ise
işverenden alınacak.
BAĞ-KUR kapsamında emekli olup yine BAĞ-KUR
kapsamında iş yapan kişiler, yaşlılık aylığı kesilmeden yüzde 12
oranında sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışabilecek. Bu oran,
kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren her yıl 1 puan artırılarak
yüzde 15'e çıkacak.
GENEL SAĞLIK SİGORTASI
SSK ve BAĞ-KUR'luların yanı sıra, yürürlük
tarihinden sonra devlet memuru olanlar; aile içindeki gelirin kişi
başına düşen aylık tutarı, asgari ücretin üçte birinden az olanlar;
dünya, olimpiyat ve Avrupa şampiyonluğu kazanmış sporcularla bunların
aileleri genel sağlık sigortalısı olacak.
Ayrıca vatansızlar ve sığınmacılar ile 65 yaşını
doldurmuş muhtaç, güçsüz, kimsesiz Türk vatandaşlarına aylık
bağlanmasına ilişkin kanun hükümlerine göre aylık alanlar, İstiklal
Madalyası Verilmiş Bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı
Bağlanması Hakkındaki Kanun hükümlerine göre şeref aylığı alanlar,
Vatani Hizmet Tertibi Aylıklarının Bağlanması Hakkındaki Kanun
çerçevesinde aylık alan kişiler, SHÇEK Kanununa göre korunma, bakım ve
rehabilitasyon hizmetlerinden ücretsiz yararlananlar, terörle mücadele
kapsamında aylık alanlar da genel sağlık sigorta kapsamına alınacak.
Genel sağlık sigortası kapsamındaki kişilerin diş
tedavilerinin yanı sıra diş protezinden de katkı payı alınmayacak.
BAĞ-KUR'lu ve Türkiye'de ikamet eden ve başka bir ülke mevzuatı
kapsamında bulunmayan yabancı ülke vatandaşları, son 1 yıl içinde 60
gün genel sağlık sigortası primi ödemeleri şartıyla sağlık
hizmetlerinden yararlanacak.
Zorunlu sigortalılıkları sona eren SSK'lılar ise
10 gün süreyle sağlık hizmeti alabilecek. Ancak bu kişilerin
sigortalılık niteliğini yitirdikleri tarihten, geriye doğru bir yıl
içinde 90 günlük zorunlu sigortalılıkları varsa, prim borcu olup
olmadıklarına bakılmaksızın, aileleriyle birlikte 90 gün süreyle sağlık
hizmetlerinden yararlandırılacak.
HASTANELERİN İLAVE ÜCRETİNE TAVAN
Özel ve vakıf hastanelerinin, Sağlık Hizmetleri
Fiyatlandırma Komisyonunca belirlenen sağlık hizmetleri bedeline ek
olarak, genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerden,
sağlık hizmetlerinin maliyeti, yapılan sübvansiyonlar gibi kriterleri
dikkate alınarak, bu bedellerin bir katına kadar ilave ücret tavanı
belirlenecek.
Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonunca
belirlenen eşdeğer ilaçların, azami fiyatı ile kişinin talep ettiği
eşdeğer ilacın fiyatı arasında oluşacak fark ile optik için tavan
uygulanmayacak.
Sözleşmeli ve sözleşmesiz sağlık hizmeti
sunucuları, acil hallerde, sözleşmeli sağlık hizmetleri sunucuları ise
Kurumun belirlediği sağlık hizmetleri için genel sağlık sigortalısı ve
bakmakla yükümlü olduğu kişilerden veya Kurumdan herhangi bir ilave
ücret talep edemeyecek.
Sağlık hizmeti sunucularına, tahakkuk etmiş
alacaklarının yüzde 70 ile yüzde 85'i arasındaki tutar, faturaların
teslim tarihinden itibaren en geç 45 gün içinde, alacaklarından
kesilmek üzere avans olarak verilecek.
90 gün içinde de fatura ve belgelerin incelenmesi tamamlanarak geri kalan tutar ödenecek.
Sigortalıların Türkiye'de yapılamayan tetkikleri,
yurt dışında yaptırılabilecek. Doku ve kök hücre tedavilerinde,
sigortalılardan katılım payı alınmayacak. Yurt dışında yapılan
tedavilerde, gidilen kuruluşun talebi doğrultusunda, sağlık hizmetinin
bedeli için avans ödenebilecek.
MİLLETVEKİLLERİ KAPSAM DIŞI
Olağanüstü hal bölgesinde görevli Milli
İstihbarat Teşkilatı ve kolluk kuvvetleri personeli ve milletvekilleri
ile yakınları, genel sağlık sigortası kapsamı dışında olacak.
Gazilerin ihtiyaç duydukları her türlü ortez,
protez ve diğer iyileştirici araç ve gereçler, herhangi bir kısıtlama
getirilmeksizin karşılanacak.
Ücretsiz olarak doğum iznine ayrılan kadınlar,
sigortasız geçirdikleri süreyi borçlanabilecek. Kadınlar, bu haktan,
çocuğun yaşaması kaydıyla, 2 defa ve 2 yılı geçmemek üzere
yararlanabilecek.
GENEL SAĞLIK SİGORTASI PRİMİ
Genel sağlık sigortası primi kısa ve uzun vadeli
sigorta kollarına tabi olanlar için prime esas kazancının yüzde 12'si
olacak. Bu pirimin yüzde 5'i sigortalı, yüzde 7'si ise işveren
hissesinden oluşacak.
Kamu idarelerinde çalıştırılan mevsimlik
işçilerin, iş sözleşmelerinin askıda kaldığı aylara ait genel sağlık
sigortası primi, günlük kazancın alt sınırının 30 günlük tutarı
üzerinden ilgili kamu idaresince ödenecek.
Çalışanlardan alınacak genel sağlık sigortası
primlerine kademe getiren kanuna göre, aile içindeki gelirin kişi
başına düşen aylık tutarı, brüt asgari ücretin üçte birinden az
olanların (202.80 YTL) primleri, devlet tarafından karşılanacak. Bu
tutar, her bir kişi için mevcut asgari ücrete göre 18.25 YTL olacak.
Geliri, brüt asgari ücretin üçte biri ile asgari
ücretin tamamına (202.80-608.40 YTL) kadar olanların ödeyeceği destek
primi ise 24.34 YTL olacak. Asgari ücret ile asgari ücretin 2 katına
kadar gelire sahip olanlar, (608.40-1216.80 YTL arasında) 73.01 YTL
prim ödeyecek. Geliri asgari ücretin 2 katından fazla olanların
ödeyeceği primi ise 146.02 YTL olacak.
Tarımsal faaliyette bulunanların prim borçları,
sattıkları tarımsal ürün bedellerinden borç tutarını geçmemek kaydıyla
yüzde 1 ile yüzde 5 oranları arasında kesinti yapılmak suretiyle tahsil
etmeye, SGK yetkili olacak.
Yabancı ülkelerde Türk kültürüne hizmet eden Türk
asıllı ve yabancı uyruklu öğretmen veya din görevlilerine; asgari 15
yıl hizmeti bulunma şartıyla sosyal yardımda bulunulacak.
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün onayladığı Sosyal
Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca, yeşil kart
uygulaması 2 yıl sonra sona erecek.
Kanuna göre, SSK'larda prime esas kazançların
hesabında hak edilen ücret, prim, ikramiye özel sağlık ve bireysel
emekliliğe ödenen tutarlar gibi kazançların brüt toplamı esas alınacak.
Ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, kıdem tazminatı,
aylık toplamı asgari ücretin yüzde 30'unu geçmeyen özel sağlık
sigortası ve bireysel emeklilik katkı payları, prime esas kazanca tabi
tutulmayacak.
Ay içerisinde 30 günden az prim ödeme gün
sayılarına ait eksik günlerin genel sağlık sigortası primi, eksik
çalışma süreleri dikkate alınarak hesaplanacak.
SSK'lılar için uygulanacak malullük, yaşlılık ve
ölüm sigortaları prim oranı, yüzde 20 oranına 60 fiili hizmet gün
sayısı eklenecek işlerde 1 puan, 90 fiili hizmet gün sayısı eklenecek
işlerde 1.5 puan, devlet memurların da ise 60 fiili hizmet gün sayısı
eklenecek işlerde 3.33 puan, 90 fiili hizmet gün sayısı eklenecek
işlerde 10 puan eklemek suretiyle belirlenecek.
Birden fazla şirket ortaklığı bulunan işverenler,
prime esas kazancında tek beyanda bulunacak. Böylece her şirket için
ayrı ayrı beyanda bulunmak zorunda kalmayacak. Ücret dışı ikramiye gibi
ödemeler, 12 ay değil, 2 ay süreyle prime esas kazanca tabi tutulacak.
BAĞ-KUR'lunun aylık prime esas kazancı, prime
esas günlük kazanç alt sınırı ile üst sınırı arasında kalmak şartıyla
kendileri tarafından beyan edilen günlük kazancının 30 katı olacak.
Sigortalı aynı zamanda işverense, beyan edeceği
aylık kazanç, çalıştırdığı sigortalının kazancının en yükseğinden az
olamayacak.
Beyanda bulunmayan sigortalının primleri, asgari
aylık prime esas kazanç üzerinden hesap edilecek. Beyanda bulunmayan
veya beyan ettiği kazancın çalıştırdığı sigortalının 30 günlük prime
esas kazancından düşük olduğu tespit edilen sigortalıların aylık prime
esas kazançları, tespit edilen düzeye çıkartılarak.
Yürürlük tarihinden sonra ilk defa devlet memuru
olanların prime esas aylık kazancının hesabında, aylık gösterge ve ek
göstergeler üzerinden ödenen aylık tutarlar, memuriyet taban aylık ve
kıdem aylık tutarları, hizmet, makam, temsil ve görev tazminatları gibi
unsurlar esas alınacak.
ASGARİ İŞÇİLİK TESPİT KOMİSYONU VE UZLAŞMA
Asgari işçilik oranlarının saptanması ve asgari
işçilikle ilgili itirazların incelenerek karara bağlanması amacıyla SGK
bünyesinde, kurum teknik elemanlarından 4, işçi ve işveren
konfederasyonlarından 2, TOBB'dan 1 üyeden oluşan, Asgari İşçilik
Tespit Komisyonu kurulacak.
Asgari işçilik incelemesi sonucu gecikme cezası
ve gecikme zammı ile birlikte hesaplanacak sigorta primi ile
uygulanacak idari para cezalarında, işverenle uzlaşma yapılabilecek.
Uzlaşılan prim ve uygulanacak idari para cezaları, uzlaşma tutanağının düzenlendiği tarihten itibaren bir ay içinde ödenecek.
Sigortalıların gelir, aylık ve ödenekleri, prim
ve nafaka borçları dışında haciz edilemeyecek. Kurumun prim ve diğer
alacaklarda zaman aşımı süresi, 10 yıl olacak.
İDARİ PARA CEZALARI
Sigortalının işe giriş ve genel sağlık sigortası
başlangıç bildirgelerini, kurumca belirlenen şekle ve usule uygun
vermeyenlere, her sigortalı için aylık asgari ücret tutarında idari
para cezası uygulanacak.
Kurumca internet, elektronik veya benzeri ortamda
göndermekle zorunlu tutulduğu halde, göndermeyenler hakkında her bir
sigortalı için asgari ücret tutarında para cezası uygulanacak.
Bildirgenin verilmediğinin mahkeme kararından
veya denetim görevlilerince belirlenmesi ya da bankalardan alınan
belgelerden anlaşılması halinde ise bu ceza her bir sigortalı için
asgari ücretin iki katı olarak ödenecek. Bütün bunlara rağmen bildirge
vermemeye devam edenlere ise her bir sigortalı için asgari ücretin 5
katı ceza kesilecek.
Personel mevzuatına göre almış oldukları disiplin
cezası sonucu 23 Nisan 1999 tarihi ile 14 Şubat 2005 tarihleri arasında
memuriyetleri sona eren, ancak 22 Haziran 2006 tarihinde çıkan afla
yeniden memuriyete dönen kişiler, geçmişe dönük borçlanabilecek. Borç,
2 yıl içinde eşit taksitle veya bir defada ödenebilecek.
Kayıt dışı istihdamı önlemek için de
düzenlemelere yer verilen yasaya göre, işletmenin büyüklüğü, işçi
sayısı gibi kriterler dikkate alınarak işveren, işçinin ücret, prim,
ikramiye gibi tüm ödemelerini banka hesabına yatıracak.
Yurt dışındaki Türk vatandaşları; sigortalılık
süreleri ve bu süreler arasında veya sonunun her birinde, 1 yıla kadar
olan işsizlik süreleri ile yurt dışında ev kadını olarak geçen süreleri
borçlanabilecek.
Borçlandırılacak her 1 gün için tahakkuk
ettirilecek borç tutarı, başvuru tarihindeki prime esas asgari ve azami
günlük kazanç arasında seçilecek günlük kazancın yüzde 32'si olacak.
Tahakkuk ettirilecek borç tutarı, tebliğ edildiği tarihten sonra 3 ay
içinde ödenecek.
Borçlanmadan sonradan vazgeçenler ile yapılan
borçlanma sonrasında aylık bağlanması için gerekli şartları yerine
getiremeyenlere ve bunların hak sahiplerine talepleri halinde,
yaptıkları ödemeler faizsiz olarak iade edilecek.
Yurt dışındayken borçlanma isteğinde bulunacak
sigortalı veya hak sahipleri YTL olarak bildirilecek tutarın
karşılığını döviz cinsinden ödeyecek.
Bulgaristan'dan zorla göç ettirilen soydaşlar da bu haklardan yararlanabilecek.
Astsubaylar, en üst devlet memuru derecesine
(birinci derecenin dördüncü kademesine) kadar yükselebilecek ve yeşil
pasaport hakkından yararlanabilecek.
YEŞİL KART KALKIYOR
Hiçbir sosyal güvenlik güvencesi olmayan kişilere
verilen yeşil kart, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten 2 yıl sonra
kaldırılacak. Bu kişiler genel sağlık sigortası kapsamına alınacak.
Aile hekimleri tarafından başlatılan sevk
zincirine uygun olarak alınan sağlık hizmetlerinde ayakta tedavi, ilaç,
ortez ve protez katılım payları, 3 yıl süreyle yüzde 50 oranında
azaltılarak uygulanabilecek.
Sağlık hizmeti sunucularıyla yapılacak sözleşmeler hazırlanana kadar, mevcut sözleşmeler geçerli olacak.
4 Ekim 2000 tarihinden bugüne kadar vergi
mükellefiyet kaydı bulunan BAĞ-KUR'lular, kanunun yürürlüğe girdiği
tarihe kadar olan süreyi geçmişe dönük borçlanabilecek. Prime esas
kazancının yüzde 32'si üzerinden borçlanacak olan BAĞ-KUR'lu, kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay içinde bu tutarı öderse,
aradaki süre sigortalılık süresinden sayılacak.
5 yıllık borcu bulunan BAĞ-KUR'luya, 6 aylık süre
verilecek. Bu süre içinde borcunu ödemezse, üyeliği askıya alınacak.
Daha sonraki bir tarihte, tekrar başvuru yaparsa, prim borcunu 3 ay
içinde ödeyecek.
10 yıl süreyle sağlık sigortası veya genel sağlık
sigortası primi ödemeyen BAĞ-KUR emeklisinden, maaşının yüzde 10'u
tutarında 10 yılı tamamlayacak şekilde prim kesilecek.
SANDIKLARA YENİ DÜZENLEME
Banka, sigorta ve reasürans şirketleri, ticaret
odaları, sanayi odaları, borsalar veya bunların teşkil ettikleri
birliklerin personeli için kurulmuş bulunan sandıkların iştirakçileri
ile aylık veya gelir bağlanmış olanlar ile bunların hak sahipleri,
herhangi bir işleme gerek kalmaksızın kanunun yürürlüğe girdiği
tarihten itibaren 3 yıl içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna devredilecek ve
bu sandıklardan yararlanan kişiler kanun kapsamına alınacak.
Devir işlemi tamamlanıncaya kadar, sandık
iştirakçileri, sandıktan aylık ve gelir alanlar ile bunların hak
sahiplerinin sağlık ve sosyal sigorta yardımlarının sağlanması ile
primlerinin tahsil edilmesine, mevcut hükümlere göre devam edilecek.
65 Yaşını Doldurmuş, Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz
Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanuna eklenen maddeyle,
kanun kapsamındaki kişilere, kanun yürürlüğe girdiği tarihe kadar
yersiz ödenen ve geri alınması gereken aylıklar ve bunlardan doğan ceza
ve faizler silinecek.
İşsizlik Sigortası gelirleri vergiden muaf olacak. Gelirlerden hiçbir vergi, resim ve harç kesintisi yapılmayacak.
Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası
Yasası, bu yılın Ekim ayında yürürlüğe girecek. Kanunun bazı maddeleri
ise yayımlandığı tarihte yürürlüğe girecek.
Yeni Haberler
Eski Haberler |
